Fenomen ogrodów działkowych w Polsce [FOTO]

Znaczenie Rodzinnych Ogrodów Działkowych 

Na przestrzeni lat zmieniła się rola społeczna ogrodów, a szczególnie ich wygląd i zagospodarowanie. Powoli zanikała ich funkcja socjalna na rzecz wypoczynkowo – rekreacyjnej. Działka to miejsce spotkań rodzinnych i relaksu. Grządki warzywne często zastępowane są przez rabaty kwiatowe, zielniki, egzotyczne rośliny. Ogrody otwierają się na lokalną społeczność, realizują programy związane z ochroną środowiska, programy edukacyjne i zdrowotne, wczasy dla seniorów, lekcje przyrody dla młodzieży szkolnej, spotkania międzypokoleniowe. Ogrody działkowe niosą mnóstwo korzyści społecznych i ekologicznych.

• Woda

Na działkach woda wsiąka w ziemię spowalniając procesy spływu powierzchniowego w czasie opadów, zmniejsza się zatem ryzyko zalań i powodzi. Działkowcy gromadzą też wodę opadową, którą wykorzystują do podlewania roślin, w poidłach dla ptaków i płazów.

• Powietrze

Duża liczba drzew i krzewów  oraz wielkie zróżnicowanie gatunków roślin wpływa na mikroklimat i poprawę jakości powietrza, zwłaszcza w przypadku ogrodów zlokalizowanych w miastach. Roślinność uprawiana na działkach usuwa nadmiar szkodliwych gazów, produkuje tlen oraz zmniejsza ilość zanieczyszczeń stałych.

• Edukacja

W ogrodach możliwe jest prowadzenie działań edukacyjnych ukierunkowanych na odpowiedzialność za środowisko przyrodnicze oraz edukację prozdrowotną. Dzieci ze szkół i przedszkoli mogą mieć swoje grządki i uczyć się uprawiać warzywa i kwiaty. Mają też możliwość obserwowania zjawisk zachodzących w przyrodzie. Budując budki lęgowe, karmniki lub ekodomki dla owadów wszyscy uczą się wrażliwości i odpowiedzialności za przyrodę i klimat. Osoby uprawiające działkę nabywają świadomość ekologiczną segregując odpady oraz kompostując resztki z roślinne z działki i bioodpady. 

• Seniorzy i osoby z niepełnosprawnością

Przebywanie i ruch na działce wpływa korzystnie na zdrowie zwłaszcza osób starszych i z niepełnosprawnością. Działka sprawia, że osoby starsze i mniej sprawne mają znakomite cele do zrealizowania, czują są potrzebni. Uprawa działki sprzyja aktywności i sensownemu spędzaniu czasu. Bardzo modną stała się hortiterapia czyli leczenie działką, a tej nie można doświadczyć na żadnych innych terenach zielonych. 

• Ekologia, owady

Ekologiczna uprawa warzyw, ziół i owoców promuje i wyrabia zdrowy styl odżywiania. Często na terenie ogrodów uprawiane są rośliny miododajne stanowiące pożywienie dla pszczół. Biologiczne środki ochrony roślin powodują, że nie zamiera na działkach życie owadów.

• Bioróżnorodność

Ogrody działkowe są miejscem olbrzymiej różnorodności gatunkowej roślin. Można tu spotkać wiele starych, rzadkich i egzotycznych odmian krzewów, drzew owocowych i roślin kwiatowych , które sprzyjają życiu i rozwojowi owadów, płazów, ptaków i ssaków, często bardzo cennych przyrodniczo i chronionych.

• Tereny zielone bez kosztów dla samorządów

Ogrody stanowią tereny zielone utrzymywane przez działkowców. To oni ponoszą koszty zakupów, pielęgnacji, ochrony roślin oraz utrzymania ogrodów odciążając tym samym budżety gmin związane z utrzymaniem zieleni.

• Funkcje społeczne

W ogrodach realizowane są działania integracyjne, międzypokoleniowe. Działka zwiększa poczucie wspólnoty i przywiązania do miejsca. Tworzą się więzi sąsiedzkie, gdzie indziej niespotykane. Tak jak dawniej tak i dzisiaj działka pełni funkcję wychowawczą. Tutaj przekazywane są wartości rodzinne, nauka miłości do siebie i do świata, solidności pracy, wartości pracy fizycznej. Działka daje poczucie wolności, ale też wspólnoty. Działkowcy często funkcjonują jak jedna wielka rodzina.

Łomżyńscy działkowcy

Mieszkańcy Łomży zatrudnieni w największych łomżyńskich zakładach pracy w latach 80 – tych XX wieku mieli możliwość otrzymania działki w Pracowniczym Ogrodzie Działkowym. Były to ogrody zakładowe i międzyzakładowe. Na terenie miasta funkcjonowało osiem ogrodów, z których do dzisiaj istnieją cztery: ROD im. Jakuba Wagi, ROD „Wiarus”, ROD „Aster” i ROD „Grobla”. Ogrody „Korgaz”, „Jaśmin”, Pod Żurawiem” i „Pawełek” zostały zlikwidowane. Łomżyniacy posiadają również działki w ogrodach „Relax” w Kupiskach Starych, „Na Skarpie” w Piątnicy oraz „FORTY NA WZGÓRZU” w Piątnicy. Powierzchnia istniejących ogrodów to blisko 65 hektarów, liczba działek – 1 572, a korzysta z nich około 7 tysięcy mieszkańców naszego miasta.

W Łomży, podobnie jak w całym kraju daje się zauważyć duże zainteresowanie działkami. Wiąże się to z trendem społecznym związanym z dążeniem ludzi do otaczania się zielenią, uprawy roślin oraz wypoczynku i rekreacji za nieduże pieniądze.

Coraz więcej nowych działkowców to ludzie młodzi z rodzinami, którzy poszukują możliwości odpoczynku wśród zieleni niedaleko miejsca zamieszkania.

Grażyna Czajkowska